Ook in de winter kan je tuin groen en levendig blijven. Terwijl veel planten hun blad verliezen, zorgen wintergroene planten voor kleur, structuur en beschutting. Maar welke soorten zijn geschikt voor jouw tuin? En waar moet je op letten bij de standplaats, het aanplanten en de verzorging?
We zetten vijf wintergroene planten uit het assortiment van Kwekerij Harmelen op een rij. Met praktische tips en een keuzehulp ontdek je welke planten passen bij jouw tuin, terras of balkon.
Wat is het verschil tussen wintergroen en winterhard?
Wintergroene planten behouden hun blad in de winter. Winterhard betekent dat een plant bestand is tegen bepaalde winterse omstandigheden. Dat is niet hetzelfde: een plant kan wintergroen zijn, maar bij strenge vorst alsnog schade oplopen.
Hoe goed een plant de winter doorkomt, hangt niet alleen af van de temperatuur. Ook koude wind, winterzon, natte grond en de standplaats spelen een rol. Vooral planten in pot zijn kwetsbaarder, omdat hun wortels minder bescherming hebben dan in de volle grond.
Welke wintergroene plant past bij jouw tuin?
De juiste keuze hangt vooral af van wat je met de plant wilt bereiken. Zoek je privacy, winterbloei, opvallende bladkleuren of juist een compacte plant voor een pot? Onderstaande vergelijking helpt je op weg.
| Plant | Geschikt voor | Standplaats | Belangrijk aandachtspunt |
|---|---|---|---|
| Portugese laurier | Haag en groene afscheiding | Zon of halfschaduw | Regelmatig snoeien voor een compacte haag |
| Viburnum tinus 'Spirit' | Winterbloei en borders | Zon of halfschaduw | Bij voorkeur beschut tegen koude wind |
| Photinia 'Red Robin Tosca' | Haag of kleurrijke blikvanger | Zon of halfschaduw | Rood blad verschijnt vooral bij nieuwe groei |
| Gaultheria procumbens | Plantenbak en lage beplanting | Halfschaduw of schaduw | Heeft zure, humusrijke grond nodig |
| Toscaanse jasmijn | Schutting, pergola of muur | Zon of halfschaduw | Beschutte plek en bescherming bij strenge vorst |
5 wintergroene planten voor kleur en structuur
1. Portugese laurier: een groene haag met karakter
De Portugese laurier (Prunus lusitanica 'Angustifolia') is een goede keuze wanneer je het hele jaar door privacy en groen in de tuin wilt. Deze wintergroene struik heeft smal, glanzend donkergroen blad en opvallende roodachtige takken.
De plant is geschikt voor een dichte haag, maar kan ook als losse struik worden toegepast. Houd er rekening mee dat Portugese laurier uiteindelijk behoorlijk groot kan worden. Door regelmatig te snoeien, behoud je een compacte en verzorgde haag.
Plant Portugese laurier bij voorkeur in goed doorlatende grond op een plek in de zon of halfschaduw. Vooral jonge planten hebben tijdens droge perioden voldoende water nodig.
2. Viburnum tinus 'Spirit': bloemen tijdens de koudere maanden
Wil je ook in de winter bloemen in je tuin? Dan is de Viburnum tinus 'Spirit' een interessante keuze. Deze wintergroene heester heeft glanzend donkergroen blad en roze bloemknoppen die zich ontwikkelen tot kleine, lichte bloemen.
Afhankelijk van het weer kan de plant gedurende de koudere maanden bloeien. Daarmee zorgt hij voor een mooi contrast met planten die in de winter hun blad verliezen.
Viburnum tinus 'Spirit' komt goed tot zijn recht in een border of als solitaire struik. Geef hem voldoende ruimte om te groeien en kies bij voorkeur een beschutte standplaats. Vooral bij langdurige vorst en koude wind kan het blad beschadigen.
3. Photinia 'Red Robin Tosca': opvallend rood jong blad
De Photinia fraseri 'Red Robin Tosca', ook wel glansmispel genoemd, is een wintergroene struik die vooral opvalt door zijn bladkleur. Nieuwe scheuten lopen rood uit en verkleuren later naar glanzend donkergroen.
De rode kleur is dus vooral zichtbaar tijdens perioden van nieuwe groei, niet automatisch gedurende de hele winter. Het donkergroene blad zorgt ondertussen voor een blijvende groene basis.
Photinia kan worden toegepast als haag of als opvallende struik in een border. Een zonnige tot halfschaduwrijke, beschutte plek is ideaal. Bij strenge vorst kan bladschade ontstaan, vooral op plekken met veel koude wind.
4. Gaultheria procumbens: rode bessen en wintergroen blad
De Gaultheria procumbens, ook bekend als bergthee, is een compacte wintergroene plant die in de koudere maanden extra opvalt. Het glanzende blad kan een roodachtige tint krijgen en de rode bessen zorgen voor een kleurrijk accent.
Door zijn lage groei is Gaultheria geschikt voor kleine borders, plantenbakken en potten. De plant staat het liefst in de halfschaduw of schaduw.
Een belangrijk aandachtspunt is de grondsoort. Gaultheria heeft zure, humusrijke grond nodig die licht vochtig blijft, maar waar overtollig water goed uit kan weglopen. In kalkrijke grond groeit de plant doorgaans minder goed.
5. Toscaanse jasmijn: een groene schutting of pergola
Wil je niet alleen de border, maar ook een schutting of pergola groen houden? Dan is Toscaanse jasmijn (Trachelospermum jasminoides) een interessante optie. Deze groenblijvende klimplant heeft glanzend blad en vormt tijdens het bloeiseizoen geurende, stervormige bloemen.
Bij Kwekerij Harmelen kweken we Toscaanse jasmijn zelf in onze kas. Omdat de plant gevoelig kan zijn voor strenge vorst en koude wind, is vooral de standplaats belangrijk. Meer weten over de verzorging, bloei en geschikte standplaats? In onze uitgebreide blog over Toscaanse jasmijn lees je hier alles over.
Zo combineer je wintergroene planten in je tuin
Je hoeft niet één soort te kiezen. Door wintergroene planten met verschillende eigenschappen te combineren, ontstaat een tuin die ook in de koudere maanden aantrekkelijk blijft.
Een groene haag met kleur in de border
Gebruik Portugese laurier als groene achtergrond en combineer deze met Viburnum tinus 'Spirit' in de border. De laurier zorgt voor een rustige, dichte afscheiding, terwijl de Viburnum met zijn bloemknoppen en bloemen extra afwisseling toevoegt.
Houd bij het planten rekening met de uiteindelijke breedte van beide struiken, zodat ze voldoende ruimte hebben om zich te ontwikkelen.
Een winterse plantenbak met bessen en bloemen
Gaultheria is door zijn compacte groei en rode bessen een mooie keuze voor een winterse plantenbak. Combineer hem bijvoorbeeld met winterviolen voor extra kleur.
Let wel op de verschillende behoeften van de planten. Gaultheria vraagt zure grond. Door de planten in afzonderlijke binnenpotten te plaatsen, kun je ze toch samen presenteren zonder dat ze dezelfde potgrond hoeven te delen.
Een groene schutting met een kleurrijke voorgrond
Een beschut geplaatste Toscaanse jasmijn kan een schutting of pergola groen aankleden. Combineer deze bijvoorbeeld met een Photinia in een ruime border voor een afwisseling tussen donkergroen blad en rode jonge scheuten.
Controleer vooraf of beide planten voldoende ruimte hebben en of de standplaats geschikt is. Vooral Toscaanse jasmijn heeft baat bij beschutting tegen koude wind.
Wanneer kun je wintergroene planten aanplanten?
Veel planten die in een pot zijn gekweekt, kunnen buiten vorstperioden worden aangeplant. Toch zijn het voorjaar en najaar voor veel wintergroene struiken gunstige momenten. De bodem is dan doorgaans voldoende vochtig en de wortels krijgen de kans om zich te ontwikkelen voordat extreme kou of droogte optreedt.
Ook in de winter kan aanplanten soms mogelijk zijn, maar vermijd bevroren of drassige grond. Bij vorstgevoeligere soorten, zoals Viburnum tinus en Toscaanse jasmijn, is het vaak verstandiger om te wachten op een gunstiger plantmoment.
Maak bij het planten een ruim plantgat, verbeter de bodem waar nodig en geef na het aanplanten voldoende water. Controleer vervolgens of de grond niet uitdroogt, zonder dat de wortels langdurig in natte grond staan.
Hoe verzorg je wintergroene planten tijdens de winter?
Wintergroene planten blijven ook tijdens de winter vocht verliezen via hun bladeren. Vooral bij zonnig, droog en winderig weer kan daardoor uitdroging ontstaan. Tegelijkertijd kunnen de wortels bij bevroren grond nauwelijks water opnemen.
Met de volgende aandachtspunten help je wintergroene planten gezond de winter door:
- Controleer de bodem. Geef op vorstvrije dagen water wanneer de grond droog is, maar voorkom dat de wortels voortdurend nat staan.
- Bescherm gevoelige planten tegen koude wind. Vooral pas aangeplante struiken en minder winterharde soorten profiteren van een beschutte plek.
- Let op planten in pot. De wortelkluit kan sneller bevriezen dan in de volle grond. Isoleer de pot bij strenge vorst en zorg voor goede afwatering.
- Vermijd snoeien tijdens vorst. Wacht met grotere snoeibeurten tot een geschikt moment voor de betreffende plantensoort.
- Controleer na een koude periode op schade. Bruine bladeren betekenen niet altijd dat een plant dood is. Wacht tot het voorjaar om te beoordelen welke delen opnieuw uitlopen.
Gebruik voor planten in pot altijd een geschikte, vorstbestendige plantenbak met drainagegaten. Zo voorkom je dat overtollig water blijft staan en bij vorst problemen veroorzaakt.
Welke wintergroene planten kies je?
De beste wintergroene plant hangt af van de ruimte, standplaats en het effect dat je wilt bereiken. Een Portugese laurier biedt privacy, Viburnum zorgt voor winterbloei en Gaultheria brengt kleur in kleinere borders en plantenbakken. Door vooraf rekening te houden met de groei, bodem en vorstgevoeligheid, kies je planten die niet alleen in de winter mooi zijn, maar ook op langere termijn goed passen bij jouw tuin.